Towards Designing a Native Model of Education for Bilingual Areas of Iran

Document Type : .

Author
Institute for Humanities and Cultural Studies
Abstract
This research is aimed at addressing one of the most important language issues of Iran, i.e., the educational justice for the students in bilingual areas, and the possibility of designing a native model for education in these areas. First, the educational planning and policies in 13 countries are reviewed; Then, the results of the empirical studies regarding the academic achievement of the students in bilingual areas of Iran will be discussed to find the answers to the following questions: what educational policies are implemented in countries around the world? What bilingual education strategies are implemented? What do the results of studies about academic achievement of bilingual students of Iran imply? What are the considerations for designing a native model of education in Iran? The results show that creating and maintaining a sense of nationalism, achieving educational justice, economical situations, and language distribution in all countries are the important factors in choosing educational strategies. The policies and strategies have been changed during time in all countries. The monolingual strategy especially in multilingual, and remote areas is proved to be ineffective in most studies. Based on empirical studies in Iran, the academic performance of most of the students in bilingual areas is significantly weaker than the Persian speaking students which can be interpreted as the ineffectiveness of the existing methods. The students’ first language and their similarities and differences to Persian have significant effect on the students’ achievements. The positive effect of pre-school programs has been proven in many studies. To design a native model of education, it is necessary to consider different bilingual education strategies and methods, the linguistic, and cultural features of bilingual areas of Iran, the successful models implemented by other countries, and training the experts in this field.
Keywords

احمدی، حمیرا (1390). بررسی و مقایسۀ مشکلات خواندن بین دانش‌آموزان دوزبانه دختر کرد و فارس زبان پایۀ سوم ابتدایی در کتاب فارسی بخوانیم، شهرستان روانسر در سال تحصیلی 90-89. پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشتۀ آموزش و پرورش دبستان. دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی.
احمدی، حمیرا، عثمان محمودی، جبار صالح و غفار کریمیان‌پور (1393). «مقایسه اختلال‌های خواندن در بین دانش‌آموزان یک‌زبانه و دوزبانه». فصلنامه تحول روان‌شناختی کودک. دوره اول، ش1، 36-27.
امان‌الهی‌بهاروند، سکندر (۱۳۷۰). قوم لر: پژوهشی درباره پیوستگی قومی و پراکندگی جغرافیایی لرها در ایران. تهران: آگاه.
ایزدی، صمد (1390). مقایسۀ عملکرد تحصیلی و خود کارامدی تحصیلی دانش‌آموزان دوزبانه و تک‌زبانه دوره ابتدایی. پایان نامه کارشناسی ارشد رشته علوم تربیتی ، دانشگاه مازندران.
بلاوی، رسول (۱۳۹۶). «توصیف ساختاری و دگرگونی‌های زبانی در گویش عربیِ مهاجران جنگ‌زدۀ شهرستان کنگان». فرهنگ و ادبیات عامه. د۵، ش۱۵، 87-71.
پورامینی، مریم (۱۳۷۹). «تأثیر دوزبانگی بر میزان یادگیری دانش‌آموزان دوزبانه آشوری ساکن تهران». مجموعه مقالات پنجمین کنفرانس زبان شناسی نظری و کاربردی. دانشگاه علامه طباطبایی، د5، 168-139.
حاجی‌پور، طاهره، میرمحمود میرنسب و رحیم بدری گرگری ( 1391). «نقش اکتساب هم‌زمان و متوالی زبان دوم در بروز خطاهای دیکته نویسی دانش‌آموزان ابتدایی شهر تبریز». مجموعه مقالات همایش دوزبانگی: چالش‌ها و راهکارها، دانشگاه پیام نور شازند، صص 259-248.
حسناتی، فاطمه، مریم جلالی پور، سید محمود لطیفی، مجید گودرز، مجید صالح، و سپیده دبیری (۱۳۹۱). «بررسی مهارت‌های آگاهی واجی دانش‌آموزان تک‌زبانه فارسی‌زبان و دوزبانه فارسی-عرب‌زبان پایه دوم دبستان شهر اهواز». تازه‌های علوم شناختی. ۱(۵۳)، 74-67.
خانبابازاده، کیومرث (1388). بررسی خطاهای نحوی تالشی زبان‌ها ر گونه نوشتاری زبان فارسی. پایان نامه کارشناسی ارشد زبان شناسی و آموزش زبان فارسی به غیر فارسی زبان‌ها. دانشگاه علامه طباطبایی.
خان حسنی، سمیرا؛ کاکوجویباری، علی اصغر (1393). «تأثیر محیط دوزبانه بر فرایندهای درک مطلب دانش‌آموزان پایه چهارم ابتدایی»، مجموعه مقالات نهمین همایش زبان‌شناسی ایران،  دانشگاه علامه طباطبایی،  شماره 331، 479 تا 494.
داوری اردکانی، نگار (1388). «برنامه‌ریزی زبان‌آموزی و مسئله چندزبانگی». در پژوهشنامه زبان فارسی: راهبردها و چالش‌ها. صص 37-11.
دبیرمقدم، محمد (1392). رده‌شناسی زبان‌های ایرانی (جلد اول). تهران:سمت.
درخشانی، مهدیه (1394). تأثیر دوزبانگی در یادگیری زبان فارسی دانش‌آموزان اول دبستان شهرستان چابهار. پایان‌نامه کارشناسی ارشد دانشگاه پیام نور تهران.
رضایی باغ‌بیدی، حسن (1380). «زبان‌های غیرایرانی»، دایرةالمعارف بزرگ اسلامی، زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، تهران: مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی، ج 10، صص. 551-556.
روحی، افسر و علی بهنام هشجین (۱۳۹۰). «تأثیر آموزش‌های پیش‌دبستانی بر رشد مهارت‌های شفاهی دانش‌آموزان آذری‌زبان در پایة اول ابتدایی». فصلنامه نوآوری‌های آموزشی. 10 (39)، صص25-50.
روحی، الناز، بهروز عزبدفتری و حسن عشایری (1395). «بررسی غنای واژگانی و روانی زبان اول و دوم در دوزبانه‌های آذری-فارسی مبتلا به زبان‌پریشی». جستارهای زبانی. د7، ش6 (پیاپی 34)، 389-371.
سراجی، فرهاد؛ میرزایی فر، داود (۱۳۹۳). « بررسی امکان طراحی و تدوین برنامه درسی دوزبانه (فارسی و لری) در آموزش ابتدایی استان لرستان از نظر معلمان و مدیران». پژوهش های آموزش و یادگیری، شماره ۵، ۳۷-۵۰.
شکرباغانی، اشرف السادات (۱۳۹۲). «تأثیر فرهنگ و گویش بر آموزش مدرسه ای کودکان دوزبانه (نمونه مورد مطالعه شهرستان رضوان شهر استان گیلان)». مطالعات فرهنگی و ارتباطات، شماره 30،  105-130.
شکری، گیتی (۱۳۷۴). گویش ساری (مازندرانی)، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
عارفی، مرضیه و نابلی قشه خسرو (1391). «رابطۀ بین مهارت‌های نوشتاری زبان دوم (فارسی) و زبان اول (آشوری) دانش‌آموزان آشوری در شهر ارومیه». مجموعه مقالات همایش دوزبانگی: چالش‌ها و راهکارها. 397-389.
عراقی، سیدمهدی و سید اکبر حاتمی (1391). «بررسی مشکلات سوادآموزی دانش‌آموزان دوزبانه در مقطع ابتدایی». مجموعه مقالات همایش دوزبانگی: چالش‌ها و راهکارها. دانشگاه پیام نور شازند، 546-583. -.
عزیزپور، سعید (۱۳۹۰). تحلیل خطاهای نحوی لر زبانان بویراحمدی در به کارگیری زبان فارسی، پایان‌نامة رشته زبان‌شناسی، دانشگاه علامه طباطبایی.
عزیزی بنی‌طرف، یوسف (۱۳۷۳). نسیم کارون. جلد ۱، تهران: مؤسسه آنزان.
عزیزی، نعمت‌الله و انور شاه محمدی (1389). «ارزیابی طرح اجرای کلاس‌های آمادگی در مناطق دوزبانه». تازه‌های پژوهش در برنامه‌ریزی درسی. 1 (1)، پیاپی 3، 16-7.
عزیزی، نعمت‌الله و محمد کهزادی (1393). «تحلیل خطاهای انشایی دانش‌آموزان دوزبانه پایه پنجم ابتدایی شهر سنندج». تدریس پژوهشی، 2 (1)، 32-19.
عصاره، علیرضا، غلامعلی احمدی و حیدرعلی عباس‌پور (1392). «تأثیر آموزش و پرورش پیش‌دبستانی و پیشرفت تحصیلی و سازگاری اجتماعی دانش‌آموزان دوزبانه اول ابتدایی». پژوهش‌های آموزش و یادگیری. س20، ش3، 312-303.
علوی مقدم، بهنام (1386). «چند نکته از زبان فارسی و زبان عربی». فصلنامه مطالعات ادبیات تطبیقی. د1، ش1، 62-47.
علوی مقدم، بهنام و معصومه خیرآبادی (1391). «تحلیل اشکالات نوشتاری دانش‌آموزان ایرانی غیر فارسی زبان». فصلنامۀ نوآوری‌های آموزشی. س11، ش43، 59-43.
فرهادی، محمد (1379). بررسی مشکلات نگارش فارسی دانش‌آموزان عرب زبان جنوب ایران از طریق تجزیه و تحلیل خطاهای واژگانی و نحوی نوشته‌های آنان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشتۀ آموزش زبان فارسی به غیر فارسی زبانان، دانشگاه شیراز.
قره مشک غراوی، ابراهیم، رضا میرعرب رضی و مصطفی عزیزی شمامی (1400). «بدفهمی‌های دانش‌آموزان دوزبانه در دروس فارسی و نگارش و نقش زبان مادری». فصلنامه روان‌شناسی تربیتی، 17 (61)،57-76 .
قوشلی‌پور، نازمحمد (1390). تحلیل خطاهای نحوی دانش آمورزان دوزبانه ترکمن راهنمایی در نگارش و کاربرد زبان فارسی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد زبان شناسی، دانشگاه علامه طباطبایی.
کاظمی، فاطمه (1387). بررسی مشکلات نگارشی دانش‌آموزان دوزبانه، ترکب (آذری)-فارسی مقطع ابتدایی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد دانشگاه پیام نور مرکز تهران.
کاظمی، فروغ (1393). «تحلیل خطاهای دستوری فارسی­آموزان لک­زبان» ، جستارهای زبانی، دوره 5، شماره 2 (پیاپی 18)، 207-235.
کریمی‌پور، امیر و محمود الیاسی (1391). «بررسی پاره‌ای از مشکلات زبانی دانش‌آموزان دوزبانه کردی زبان-فارسی زبان شهر ایلام و ارائۀ برخی رویکردهای اصلاحی». مجلۀ زبان‌شناسی و گویش‌های خراسان. دانشگاه فردوسی مشهد، 4 (7)، 107-87.
کلانتری، رضا (1390). «نظریه‌ها، رویکردها و مدل‌های آموزش دوزبانه». مجموعه مقالات اولین همایش دوزبانگی و آموزش چالش‌ها، چشم‌اندازها و راهکارها. به اهتمام اسدالله خدیوی، رضا کلانتری و رجب ربوی، 297-273.
کلباسی، ایران (۱۳۶۲). گویش کردی مهابادی. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
کلباسی، ایران (۱۳۷۶). گویش کلاردشت (رودبارک). تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
کیوانلو، جلال و صدیقه السادات مقداری (1391). «بررسی دوزبانگی کردی _کرمانجی)-فارسی بر روی ساختار نحوی و کاربرد واژگان زبان فارسی». مجموعه مقالات اولین همایش دوزبانگی و آموزش چالش‌ها، چشم‌اندازها و راهکارها. به اهتمام اسدالله خدیوی، رضا کلانتری و رجب ربوی، 183-171.
گیلیانه، ویدا (1390). توصیف زبان‌شناختی زبان آشوری (آواشناسی، صرف, نحو) رویکردی ساختگرا. پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشتۀ زبان‌شناسی همگانی، دانشگاه تربیت مدرس.
متولیان نائینی، رضوان و عباس استوار ابرقوئی (1392). «خطاهای نحوی عرب‌زبانان در یادگیری زبان فارسی به‌عنوان زبان دوم». پژوهش‌نامۀ آموزش زبان فارسی به غیر فارسی‌زبانان. س۲، ش2، 86-57.
محمدابراهیمی، زینب و پروین م عبدی (۱۳۹۱). «توصیف گروه های اسمی در گویش لری خرم آبادی». پژوهش‌های زبان‌شناسی. 4 (1) پیاپی 6، 96-81.
محمودی بختیاری، بهروز و گلایل همتی (1390). «میزان ذخیرۀ تکواژهای قاموسی دانش‌آموزان دوزبانه ترک-فارس و همتایان یک زبانۀ تهرانی: یک بررسی مقابله‌ای». مجموعه مقالات اولین همایش دوزبانگی و آموزش چالش‌ها، چشم‌اندازها و راهکارها. به اهتمام اسدالله خدیوی، رضا کلانتری و رجب ربوی، 272-256.
محمودی، نظیره (1388). مقایسۀ قدرت خوانایی دانش‌آموزان یک‌زبانه و دوزبانه در درس فارسی پنجم ابتدایی و رابطه آن با پیشرفت تحصیلی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد (رشته علوم تربیتی، گرایش برنامه‌ریزی درسی)، دانشگاه تبریز.
معرفت، فهیمه و احمد احمدان (1384). «بررسی خطاهای زبانی در نوشتار دانش‌آموزان فارسی آموز کرد زبان (گویش مهاباد) در سطح متوسط زبان‌آموزی». متن‌پژوهی ادبی، 8 (  26) ، 36-10.
ملازهی، عظیمه، عبدالحمید ملازهی و پریسا هاشمزهی (1395). «بررسی وضعیت و مشکلات زبان‌آموزی مناطق دوزبانه فارسی و بلوچی». کنفرانس بین‌المللی ادبیات و زبان‌شناسی.
ویسی تبار، سلام (۱۳۸۴). «تأثیرعدم توجه برنامه درسی به زبان مادری بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دوزبانه مقطع ابتدایی شهرستان مریوان و ارائه یک الگوی مناسب زبان آموزی». فصلنامۀ زریبار. س 9( 59-58.)، 173-211.
Annamalai, E. (2010). Politics of language in India. In Routledge Handbook of South Asian Politics (pp. 213-231). Routledge.
Ball, J. (2010). Enhancing learning of children from diverse language backgrounds: Mother tongue-based bilingual or multilingual education in early childhood and early primary school years. Victoria, Canada, University of Victoria.
Benson, C. J. (2002). “Real and Potential Benefits of Bilingual Programmes in Developing Countries”. International Journal of Bilingual Education and Bilingualism 5 (6). 303–317.
Bernstein, B. (1971). Class, Codes and Control I. London: Routledge.
Bernstein, B. (1977). Class, Codes and Control III. London: Routledge.
Bernstein, B. (1996) Pedagogy, Symbolic Control and Identity: Theory, Research, Critique. London: Taylor and Francis.
Brisk, M. E. (2001). "Bilingual Education".Concise Encyclopedia of Sociolinguistics. R. Mesthrie (Ed), Elsevier Science, Regional Sales Office, New York.
Brumfit, C. (1995). "Teacher professionalism and research". In Principle and practice in applied linguistics: Studies in Honour of HG Widdowson. Oxford University Press. 27-41.
Canagarajah, A. S., & H. Ashraf (2013). "Multilingualism and education in South Asia: Resolving policy/practice dilemmas". Annual Review of Applied Linguistics 33. 258–285. doi:10.1017/ s0267190513000068.
CILT (The National Centre for Languages) (2005). Community Language Learning in England, Wales and Scotland.
Coffin, C., T. Lillis, & K. O'Halloran (2009). Applied linguistics methods: A reader. Routledge.
Coleman, H., & A. Capstick (2012). Language in education in Pakistan: Recommendations for policy and practice. Islamabad: British Council.
Cummins, J. (1996). Negotiating Identities: Education for Empowerment in a Diverse
Society
. Ontario, CA: California Association for Bilingual Education
.
De Varennes, F. (2021). Language, minorities and human rights. Brill.
Gomes de Matos, F. (19895). "The linguistic rights of language learners". Language Planning Newsletter. 11, 1–2.
Grabe, W. (2010). ‘Applied Linguistics: A Twenty-First-Century Discipline’, in Robert B. Kaplan (ed.), The Oxford Handbook of Applied Linguistics, 2nd edn, 34-44 .
Gulzar, M. A. (2010). Code-switching: Awareness about its utility in bilingual classrooms. Bulletin of education and research, 32(2), 23-44.
Gulzar, M. A., & S. A. Qadir (2010). "Issues of language(s) choice and use: A Pakistani perspective". Pakistan Journal of Social Sciences. 30(2), 413–424.
Herriman, M., & B. Burnaby (Eds.) (1996). Language policies in English‐dominant countries. Clevedon: Multilingual Matters.
Ingham, B. (2006). “Iran: Language situation”, In Encyclopedia of Language and Linguistics. Elsevier. Vol. 6. Pp. 16-17.
Jahani, C., A. Korn, & P. Titus (2008). The Baloch and Others: Linguistic, historical and socio-political perspectives on pluralism in Balochistan.  Wiesbaden: Reichert Verlag.
Kaplan, R. B. (Ed.) (2010). The Oxford handbook of applied linguistics. Oxford University Press.
Kim, M. (2015). "Bilingual Education for Minority Language Students in the US: Lessons from the Case of Elementary School in California". Advanced science and technology letters. 101, 106-109.
Kloss, H. (1998). The American bilingual tradition. Washington DC: Center for Applied Linguistics.
Kosonen, K. (2005). “Vernaculars in Literacy and Basic Education in Cambodia, Laos and Thailand”. Current Issues in Language Planning. 6 (2), 122–142.
Krishnamurti, B. H. (1990). "Medium of instruction in higher education: The Indian dilemma". Multilingualism in India. D. P. Pattanayak (Ed.), Clevedon/Avon: Multilingual Matters, 15–24.
Labov, W. (1970). "The logic of nonstandard English". In Language and poverty. Academic Press, 153-189.
Lamb, T. (2001). "Language policy in multilingual UK". Language Learning Journal. 23(1), 4-12.
Lewis, M. P., Simons, G. F., & Fennig, C. D. (2014). Ethnologue: Languages of Honduras.
Mahboob, A., & R. Jain (2016). "Bilingual Education in India and Pakistan". Bilingual and Multilingual Education. 1-14.
Meganathan, R. (2011). "Language policy in education and the role of English in India: From library language to language of empowerment". Dreams and realities: Developing countries and the English language. H. Coleman (Ed.), London: The British Council, 2–31.
 Mohanty, A. K. (2006). "Multilingualism of the unequals and predicaments of education in India: Mother tongue or other tongue". In Imagining multilingual schools, Multilingual Matters. 262-283.
Ovando, C. J. (2003). "Bilingual education in the United States: Historical development and current issues". Bilingual research journal, 27(1), 1-24.
Pakistan (2009). National education policy. Islamabad: Government of Pakistan.
Phillipson, R. (Ed.). (2000). Rights to language: Equity, power, and education. Routledge.
Reagan, T. (2018). Linguistic Hegemony and “Official Languages”. The Wiley International Handbook of Educational Foundations, 89-106.
Rahman, T. (2002). Language, ideology and power: Language learning among the Muslims of Pakistan and North India. Karachi: Oxford University Press.
Skutnabb-Kangas, T. (1999). "Education of minorities". Handbook of language & ethnic identity. J. A. Fishman (Ed.), 42-59.
Sleeter, C., & C. Grant (1987). "An analysis of multicultural education in the United States". Harvard educational review. 57(4), 421-445.
Spring, J. (2000). The universal right to education: Justification, definition, and guidelines. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.
Tariq, A. R., H. A. Bilal, N. Abbas, & A. Mahmood (2013). "Functions of code-switching in bilingual classrooms". Research on Humanities and Social Sciences. 3(14), 29–34.
Tollefson, J. W. (Ed.). (2002). Language policies in education: Critical issues. Psychology Press.
Tollefson, J. W., & Tsui, A. B. (2014). Language diversity and language policy in educational access and equity. Review of Research in Education, 38(1), 189-214.
Versteegh, C. (2010). European Human Rights and Equality Rights: A Promise of Language Rights?. Concepts and consequences of multilingualism in Europe, 10-34.