سببی‌سازی به‌عنوان فرایند تغییر ظرفیت در زبان کردی

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه کردستان

2 کارشناس ارشد زبان‌شناسی دانشگاه کردستان

چکیده

نظریۀ ظرفیت، واژگان، از جمله افعال، را بر اساس نوع وابسته‌های همراهِ آنها در جمله، دارای ظرفیت می‌پندارد. در هر زبان فرایندهای مشخصی، از طریق تعداد متمم‌های نحوی در یک بند و یا به‌وسیلۀ تغییر نقش‌های معنایی موضوع‌های یک محمول، باعث تغییر در ظرفیت فعل می‌شوند. در این مقاله سعی شده است تا با اتخاذ چارچوب نظریۀ ظرفیت، به تجزیه و تحلیل ساخت‌های سببی در زبان کردیِ سورانی پرداخته شود. جمله‌ها و داده‌ها ابتدا از متونِ مکتوب و گفتار عادیِ گویشوران استخراج و سپس، جهت توصیف و تحلیل، طبقه‌بندی شدند و مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. در پایان نتیجه گرفتیم که سببی‌سازی ازجمله فرایندهای افزایشِ ظرفیت است، که باعث تغییر نوع و تعداد وابسته‌های فعل در جمله، در زبان کردیِ سورانی می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Causativization as a process of valency changing operation in Kurdish

نویسندگان [English]

  • Ebrahim Badakhshan 1
  • Kourosh Ghadami 2
چکیده [English]

Theory of valence considers words including verbs to have valence according to their dependency type. In any language certain processes will cause a change in verb valency by the number of syntactic complements in a phrase or by the shift of their semantic functions of the arguments of a predicate. In this article we try to analyze causative structures in Sorani Kurdish within the framework of theory of valence. The data analyzed in this article are extracted from written and spoken materials by native speakers. We concluded that causative constructions are among the valency increasing processes which cause the type and number change of verb dependency  in Sorani Kurdish sentences.  

کلیدواژه‌ها [English]

  • Causatives
  • theory of valence
  • Kurdish language
  • valency change

فایل پی دی اف را دریافت نمایید

اشمیت، رودیگر (1383). راهنمای زبان‌های ایرانی. ترجمۀ حسن رضایی باغ‌بیدی و همکاران. ج 2، تهران: انتشارات ققنوس.
دبیرمقدم، محمد (1388). پژوهش‌های زبان‌شناختی فارسی. تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
ره‌حمانی، مه‌نسوور (2010). «کۆمه‌ڵه وتار»، سلێمانی، مه‌ڵبه‌ندی رۆشنبیری هه‌ورامان.

Allerton, D. J. (1982). Valency and the English Verb. London: Academic Press.
Alsina, A. (1992) . “On the argument structure of causatives”. LI 23, 517–555.
Baker, M. (1988). Incorporation: A theory of grammatical function changing. Chicago, IL: The University of Chicago Press.
Burzio, L. (1986). Italian syntax: A government and binding approach. Dordrecht: Reidel.
Comrie, B. (1976) . “The syntax of causative constructions: cross-language similarities and divergences”. In Masayoshi Shibatani (ed.): Syntax and semantics 6: the grammar of causative constructions, 261-312. New York: Academic Press.
Comrie, B.  (1989). Language universals and linguistic typology. 2nd ed. Oxford: Blackwell.
Cooreman, A. (1994). “A functional typology of antipassives”. In Voice: Form and function. Barbara Fox and Paul Hopper (eds.), 49–88. Philadelphia, PA: John Benjamins.
Croft, W. (1993). “Voice: Beyond control and affectedness”. In Voice-Form and Function, Barbara Fox and Paul Hopper (eds.), 89–118. Amsterdam/Philadelphia, PA: John Benjamins.
Dixon, R. M. W. and A. Y. Aikhenvald (2000 .(Changing valency. ed. by R. M. W. Dixon and Alexandra Y. Aikhenvald. Cambridge, MA: Cambridge University Press.
Dixon, R. M. W. (2000). “A typology of causatives: form, syntax and meaning”. In: Dixon R. M. W. & A. Y. Aikhenvald (eds.) changing valency, 30-83. Cambridge: Cambridge University Press.
Falk, Y. N. (1991) . “Causativization”. Journal of Linguistics, 27, 55–79.
Gibson, J. (1980). Clause union in Chamorro and universal grammar. Ph.D. dissertation. University of California at San Diego.
Helbig G. and W. Schenkel (1973.( Wörterbuch zur Valenz und Distribution deutscher Verben, VEB Verlag Enzyklopädie. second edition. Leipzig.
Marantz, A. (1984). On the nature of grammatical relations. Cambridge, MA: MIT press.
Palmer, F. R. (1994). Grammatical Roles and Relations. Cambridge: Cambridge University Press.
Porter, N. ed. )1996([1913]. Webster's Revised Unabridged Dictionary. Springeld, MA: C. & G. Merriam Co. Available through: www.dictionary.com.
Tesnière, L. (1959.( Élements de syntaxe structural. Editions Klincksieck, Paris.
Zubizarreta, M. L. (1985)." The relation between morphophonology and morphosyntax: The case of Romance causatives”. LI 16, 247-289.

اشمیت، رودیگر راهنمای زبان‌های ایرانی
دبیرمقدم، محمد پژوهش‌های زبان‌شناختی فارسی
ره‌حمانی، مه‌نسوور «کۆمه‌ڵه وتار»
Allerton, D. J. Valency and the English Verb
Alsina, A. “On the argument structure of causatives”
Baker, M. Incorporation: A theory of grammatical function changing
Burzio, L. Italian syntax: A government and binding approach
Comrie, B. “The syntax of causative constructions: cross-language similarities and divergences”
Comrie, B. Language universals and linguistic typology
Cooreman, A. “A functional typology of antipassives”
Croft, W. “Voice: Beyond control and affectedness”
Dixon, R. M. W. and A. Y. Aikhenvald Changing valency
Dixon, R. M. W. “A typology of causatives: form, syntax and meaning”
Falk, Y. N. “Causativization”
Gibson, J. Clause union in Chamorro and universal grammar
Helbig G. and W. Schenkel Wörterbuch zur Valenz und Distribution deutscher Verben
Marantz, A. On the nature of grammatical relations
Palmer, F. R. Grammatical Roles and Relations
Porter, N. ed. Webster's Revised Unabridged Dictionary
Tesnière, L. Élements de syntaxe structural
Zubizarreta, M. L. " The relation between morphophonology and morphosyntax: The case of Romance causatives”